De woonkamer is donker. Buiten tikt de regen zacht tegen het raam terwijl ergens in de verte de televisie oplicht. We nemen een grote sprong terug in de tijd. Het jaar is 1988. Michael Blake probeert een onverkocht filmscenario onder de aandacht te brengen. Een verhaal waarvan hij hoopt dat iemand er potentie in ziet. Op verzoek van Kevin Costner schrijft hij het scenario uiteindelijk om tot een roman. Niemand kon toen vermoeden dat dit verhaal zou uitgroeien tot één van de meest indrukwekkende films (1990) binnen het western-genre.
Dances with Wolves.
Een film die veel meer is dan alleen een western.
Het verhaal speelt zich af tijdens de Amerikaanse Burgeroorlog en opent direct rauw en confronterend. Luitenant John Dunbar ligt zwaargewond in een veldhospitaal. Artsen besluiten dat zijn voet geamputeerd moet worden, maar Dunbar weigert zich neer te leggen bij dat lot. Terwijl de chirurgen even pauzeren, trekt hij zijn laars weer aan en strompelt hij terug richting het slagveld.
Daar wacht een uitzicht vol spanning en stilstand. Aan de ene kant de blauwjassen. Aan de andere kant de grijsjassen. Twee legers tegenover elkaar, gevangen in een dodelijke impasse waarin niemand nog vooruit durft te bewegen.
En dan gebeurt iets wat de toon van de hele film zet.
Dunbar klimt op een paard en galoppeert dwars tussen de linies door. Een krankzinnige actie, suïcidaal. Maar precies dat onverwachte moment breekt de verlamming van het slagveld open. De troepen komen weer in beweging en Dunbar groeit uit tot oorlogsheld.
Als beloning mag hij zelf kiezen waar hij gestationeerd wil worden.
Hij kiest voor The Frontier.
Fort Sedgwick wordt zijn nieuwe thuis. Een verlaten buitenpost aan de rand van de ongerepte wildernis. Stilte. Wind. Eindeloze vlaktes. Geen drukte van soldaten of oorlog, maar een wereld die langzaam lijkt adem te halen.
En precies daar begint het echte verhaal.
Niet met kogels of veldslagen, maar met iets onverwacht kleins.
Een dood hert in zijn watervoorziening.
Dunbar sleept het dier weg en verbrandt het karkas, niet wetende dat juist dát moment het begin vormt van een ontmoeting die zijn hele kijk op de wereld zal veranderen. Wat volgt is geen standaard heldenverhaal, maar een film over verbinding, identiteit, eenzaamheid en het langzaam verdwijnen van vooroordelen.
Want hoe langer Dunbar verblijft aan de frontier, hoe meer hij ontdekt dat de “wilde wereld” waarvoor hij gewaarschuwd werd misschien wel menselijker is dan de beschaving die hij achterliet.Een dood hert in zijn watervoorziening.
Een dikke rookwolk stijgt op boven de verlaten prairie terwijl Dunbar het karkas verbrandt. Even word je als kijker op het verkeerde been gezet. Want in de stilte van het uitgestrekte landschap voelt die rook bijna als een waarschuwing. Alsof er elk moment gevaar kan opduiken vanuit de eindeloze vlaktes rondom Fort Sedgwick.
En dat gebeurt ook.
Niet veel later krijgt Dunbar onverwacht bezoek van Kicking Bird. Een indrukwekkende verschijning. Rustig, waardig en nieuwsgierig. Geen karikatuur van “de wilde indiaan”, zoals Hollywood die jarenlang liet zien, maar een mens van vlees en bloed. Een man met intelligentie, humor en diepgang.
De eerste ontmoetingen verlopen onwennig. Afstandelijk bijna.
Ondertussen proberen leden van de Sioux-stam tot twee keer toe Dunbars paard mee te nemen. Zijn trouwe Cisco. Het zorgt voor spanning, wantrouwen en momenten waarop twee totaal verschillende werelden elkaar voorzichtig beginnen af te tasten.
Maar juist daar ligt de kracht van deze film.
Het verhaal draait niet alleen om cowboys en indianen. Het gaat over contact. Over de moeilijke weg richting begrip en verbinding tussen mensen die elkaar in eerste instantie vooral als vreemden zien.
Dunbar besluit uiteindelijk niet langer af te wachten. Gedreven door nieuwsgierigheid én een groeiende fascinatie voor de Sioux zoekt hij zelf toenadering tot de gemeenschap. Onderweg treft hij een gewonde vrouw aan en vanaf dat moment komt het verhaal echt op gang.
Langzaam word je als kijker meegezogen in een wereld waarin vriendschappen aarzelend ontstaan. Waar stilte soms meer zegt dan woorden. Waar vertrouwen niet vanzelfsprekend is, maar stap voor stap wordt opgebouwd.
En precies dat maakt Dances with Wolves zo bijzonder.
De film neemt de tijd. Geen opgejaagde actie, geen oppervlakkige dialogen. Alleen ruimte. Voor blikken. Voor landschappen. Voor menselijke groei.
En juist daardoor krijgen de personages de kans om écht te leven.
Stands With A Fist, prachtig gespeeld door Mary McDonnell, draagt een voelbare breekbaarheid met zich mee. Een vrouw die tussen twee werelden leeft. Wit van geboorte, maar opgegroeid binnen de Sioux-gemeenschap. In haar ogen zit verdriet, verwarring, kracht en zachtheid tegelijk. Ze spreekt weinig, maar haar aanwezigheid vertelt voortdurend een verhaal.
Daar tegenover staat Wind In His Hair. Trots, fel en indrukwekkend aanwezig. In eerste instantie kijkt hij met wantrouwen naar Dunbar, alsof hij ieder moment klaarstaat om hem weg te jagen. Maar langzaam zie je iets veranderen. Achter zijn krachtige uitstraling verschijnt loyaliteit, humor en diepe verbondenheid met zijn volk.
Beide personages zorgen ervoor dat de film nooit oppervlakkig wordt. Ze voelen echt. Menselijk. Alsof je niet naar acteurs kijkt, maar naar mensen die werkelijk bestaan binnen die uitgestrekte wereld van grasvlaktes, rookvuren en eindeloze luchten.
En misschien is dat wel de grootste kracht van Dances with Wolves.
De film schreeuwt nergens. Hij hoeft zichzelf niet constant te bewijzen. In plaats daarvan laat hij je langzaam onderdeel worden van het verhaal, totdat je bijna het gevoel hebt dat je zelf mee rondloopt over de prairie.
De muziek draagt die scènes op bijna magische wijze. De composities voelen groots en melancholisch tegelijk, alsof de prairie zelf een stem krijgt. Samen met de indrukwekkende beelden ontstaat er een film die niet alleen vertelt, maar je werkelijk laat voelen.
En ergens onderweg besef je dat je niet meer kijkt naar een western.
Je kijkt naar een verhaal over menselijkheid.
metopenblikopkinderen 
Plaats een reactie