Wat ik zou willen dat scholen daadwerkelijk leren?

Die vraag lijkt op het eerste gezicht misschien eenvoudig.

Maar hoe langer ik erover nadenk, hoe ingewikkelder het antwoord wordt.

Want eigenlijk wil ik dat we het niet alleen aan scholen vragen.

Ik wil het vragen aan ouders.

Aan opvoeders.

Aan vrienden.

Aan onze sociale omgeving.

En misschien nog wel het meest aan onszelf.

Aan de maatschappij waarin kinderen vandaag opgroeien.

Want wat heeft het voor zin om een kind op school te leren dat iedereen respect verdient, als het vervolgens thuiskomt in een wereld waarin volwassenen elkaar online voor rotte vis uitmaken?

Wat hebben lessen over empathie voor betekenis als kinderen op sociale media dagelijks zien hoe mensen elkaar genadeloos afbranden?

Je hoeft je socials maar open te klikken.

Je scrolt een stukje door je Voor Jou-pagina en soms…

vallen je schoenen er bijna van uit.

De reacties.

De toon.

De agressie.

De hoeveelheid oordeel die mensen over een volstrekt onbekende ander uitstorten.

En steeds opnieuw vraag ik me af:

Waarom?

Als iets je niet interesseert, scroll je toch gewoon verder?

Zo simpel kan het zijn.

Een tijdje geleden zag ik een filmpje voorbij komen van een jonge vrouw tijdens een optreden van de Amerikaanse band From Ashes to New.

Het nummer Die for You werd ingezet.

Ze stond vooraan in het publiek.

En terwijl ze luisterde, raakte de tekst haar zichtbaar.

Ze huilde.

Niet een klein traantje dat je snel wegveegt.

Nee.

Ze liet de tranen gewoon komen.

En ik vond het prachtig.

Niet omdat iemand verdrietig was.

Maar omdat je in dat moment zag wat muziek voor een mens kan betekenen.

Een uitlaatklep.

Herkenning.

Een plek waar emoties even mogen bestaan.

Het was een kwetsbaar en oprecht moment.

Tot de reacties kwamen.

Het meisje werd online belachelijk gemaakt.

Uitgelachen.

Afgebrand.

Er kwamen verwensingen.

Oordelen.

Reacties die ik werkelijk niet begreep.

Het filmpje ging viraal.

En uiteindelijk kreeg ook de band het mee.

Een van de bandleden besloot te reageren en stelde zichzelf daarbij ontzettend kwetsbaar op. Hij vertelde dat ook hij op school ernstig was gepest en dat de gevolgen daarvan nog steeds voelbaar waren.

Ik vond dat krachtig.

Niet terugslaan.

Niet vernederen.

Maar laten zien:

Ik weet hoe dit voelt.

Daarna werd het meisje gebeld.

Er ontstond een gesprek tussen haar en de zanger.

En de band besloot nog een stap verder te gaan.

Het filmpje werd gedeeld op hun eigen kanaal en het meisje kreeg een uitnodiging die ik werkelijk prachtig vond:

Ze mocht naar ieder concert van de band.

Waar ook ter wereld.

Zo vaak als ze wilde.

De tickets en reis werden betaald.

En natuurlijk…

barstte ze opnieuw in tranen uit.

En eerlijk?

Ik zat aan de andere kant van de wereld met mijn telefoon in mijn handen en hield het óók niet droog.

Want kijk eens wat hier gebeurde.

Een groep mensen had haar eerst online proberen klein te maken.

En een andere groep mensen besloot haar juist groter te maken.

Dat verschil…

daar zit voor mij een hele belangrijke les.

Ik kan maar moeilijk begrijpen waarom een mens een ander mens bewust zo wil raken.

Waarom iemand de behoefte voelt om een onbekende volledig af te branden vanwege haar uiterlijk.

Omdat ze huilt.

Omdat ze een bepaald lied mooi vindt.

Omdat ze anders is.

Omdat ze zichtbaar iets voelt.

Ik kan allerlei verklaringen bedenken.

Onzekerheid.

Groepsgedrag.

Frustratie.

Aandacht zoeken.

Een gebrek aan empathie.

Maar ergens ontbreekt bij mij steeds dat ene schakeltje.

Waarom wil je een ander mens bewust pijn doen?

Waar gaat het mis?

Wanneer leren we dat een ander mens geen doelwit is?

Wanneer wordt verschil iets waar je om mag lachen in plaats van iets waar je nieuwsgierig naar mag zijn?

En misschien moeten we daarom een stap achteruit zetten.

Niet alleen kijken naar wat kinderen moeten leren.

Maar naar wat wij ze vóórleven.

Want kinderen leren niet alleen van hun juf.

Ze leren van hun ouders.

Van hun vrienden.

Van hun sportclub.

Van wat ze op straat zien.

Van wat er aan de keukentafel wordt gezegd.

Van wat er op televisie gebeurt.

Van wat politici en andere leiders elkaar toeroepen.

En vooral:

van wat wij doen.

Wij kunnen kinderen vertellen dat iedereen waardevol is.

Maar als zij vervolgens zien dat volwassenen elkaar publiekelijk vernederen, uitsluiten en ontmenselijken, welk voorbeeld wint er dan?

Onze kinderen hebben geen gebrek aan informatie.

Ze hebben geen gebrek aan meningen.

Ze hebben geen gebrek aan voorbeelden.

Misschien hebben ze vooral behoefte aan méér goede voorbeelden.

Aan volwassenen die laten zien dat je het oneens kunt zijn zonder iemand kapot te maken.

Dat je iemand niet hoeft te begrijpen om hem toch te respecteren.

Dat je mag zeggen:

Dit is niets voor mij.

En vervolgens…

gewoon verder kunt scrollen.

Misschien zouden we dát veel vaker moeten oefenen.

Niet alleen met onze kinderen.

Maar ook zelf.

Want als we willen dat kinderen leren hoe ze met andere mensen omgaan, begint dat niet bij een lesprogramma.

Het begint bij ons.

Bij hoe we praten.

Hoe we reageren.

Hoe we omgaan met verschil.

Hoe we omgaan met kwetsbaarheid.

En misschien wel het belangrijkste:

hoe we omgaan met iemand die anders is dan wij.

Iedereen is uniek.

Iedereen draagt zijn eigen verhaal mee.

En iedereen verdient het om als mens gezien te worden.

Dus ja…

als ik één ding mocht toevoegen aan het onderwijs, zou het misschien wel dit zijn:

Leer kinderen niet alleen hoe ze de wereld moeten begrijpen.

Leer ze ook hoe ze elkaar heel kunnen laten.

Maar daar hebben we als volwassenen wel een taak bij.

Want we kunnen niet van kinderen verwachten dat zij een betere wereld bouwen als wij ze ondertussen voordoen hoe ze elkaar moeten afbreken.

En ergens tussen al die gedachten door gebeurde er nog iets.

From Ashes to New heeft er een nieuwe fan bij.

Er staat inmiddels een nieuw lijstje in mijn Spotify-bibliotheek.

Want soms…

komt een belangrijke levensles gewoon verpakt in een liedje.

En soms laat een jonge vrouw, huilend voor een podium, ons zien wat er gebeurt wanneer iemand eindelijk de ruimte krijgt om gewoon…

mens te zijn.